Tilburg, Oosterhout en Roosendaal vieren dit jaar een feestje. Het is immers precies tweehonderd jaar geleden dat koning Lodewijk Napoleon – ten onrechte lamme Lowieke genoemd – deze drie dorpen stadsrechten gaf. Dit deed de koning van Holland tijdens zijn reis door Brabant en Zeeland.

Louis Napoléon Bonaparte, koning van Holland.
Strooien met stadsrechten
Van 13 april 1809 tot en met 18 mei 1809 bekeek de slagvaardige Bonaparte met eigen ogen de armoede en ellende in de Zuidelijke delen van Nederland. Niet alleen strooide hij met stadsrechten, ook vaardigde hij een wet uit die baby’s het recht gaf op borstvoeding. Lodewijk werd in op 2 september 1778 als Louis Napoléon Bonaparte geboren in Ajaccio op Corsica. Hij was de kleine broer van keizer Napoleon I.
Oranje verkocht stadhouderschap
Op last van zijn broer werd Lodewijk in 1806 staatshoofd van het Koninkrijk Holland. Pikant detail hierbij is dat dit staatsrechterlijk helemaal in de haak was. Erfstadhouder en prins van Oranje Willem Frederik (later zou hij koning Willem I worden) had immers zijn erfelijke rechten op het stadhouderschap van de Nederlanden verkocht aan de kleine keizer! Dat dit is gebeurd door een voorvader van koningin Beatrix wordt niet écht vaak vermeld. Maar toch is het zo. De betovergrootopa van Trix wilde liever geld dan de verantwoordelijkheid! Alleen door de bemoeienis van andere landen werd hij later staatshoofd van een verzonnen bufferkoninkrijk. Dit bufferland raakte in de loop der jaren wat grond (België en Luxemburg) kwijt. En zo ontstond ‘ons’ huidige land! O, o, o, wat zijn we toch een koninkrijk!

Het Koninkrijk Holland, 1806-1810.
Iedereen was opgelucht
Goed, Lodewijk werd dus koning van Holland. Iedereen in de Nederlanden was opgelucht dat de voormalige republiek niet werd ingelijfd bij Frankrijk. Dit zou vooral voor de Hollanders erg slikken zijn geweest. De zuiderlingen hadden het waarschijnlijk als een openbaring ervaren. Ze moesten echter wachten tot 1810 voordat de Lage Landen bij de zee officieel departementen werden van l’Empire Français.
Lamme koning of Lodewijk de Goede
Lodewijk werd door critici afgeschilderd als de Lamme Koning. Bewonderaars noemden hem Lodewijk de Goede. Hoewel Lodewijk – Italiaanstalig opgevoed, later Frans geschoold – helemaal geen zin had om koning van de natte Noordelijke delta te worden, begaf hij zich toch naar Den Haag. Dat was de toenmalige hoofdstad. Lodewijk zou later de beslissing nemen om de hoofdstad te verplaatsen naar Amsterdam. Ja, dat was een domme zet. Lowieke werd allerhartelijkst ontvangen in Den Haag. De Corsicaanse koning werd geaccepteerd door de regentenkliek. Hij kon verder bouwen op de fundamenten van de Bataafse Republiek en de regering van Schimmelpenninck.

Lowieke voerde een uniforme munt in.
Humaan strafrecht
Het duurde echter niet lang voordat Lodewijk zelf belangrijke beslissingen nam. Hij voerde onder meer een uniforme munt in. Ook werd door zijn toedoen een zeer humane versie van het wetboek van strafrecht samengesteld. Verder bereikte hij erg veel op het gebied van het verbeteren van de gezondheidszorg en het onderwijs. De Koninklijke Bibliotheek en het Nationaal Museum (nu Rijksmuseum) zijn er gekomen door Lodewijk.
Populair staatshoofd
Het is niet écht breed bekend, maar Lodewijk was een populair staatshoofd. Hij dankte deze populariteit vooral aan zijn snelle reactie bij diverse rampen. Hij stak zelf de handen uit zijn mouwen bij het bestrijden van rampen en bij de hulp aan slachtoffers. De Nederlanders waardeerden het verder zeer dat Lodewijk er alles aan deed om zich in het Nederlands uit te drukken. Omdat hij te veel een eigen koers wilde varen met zijn koninkrijk ontstond er animositeit met zijn ‘grote’ broer. Dit leidde uiteindelijk tot opheffing van het Koninkrijk Holland. De Nederlanden werden onderdeel van Frankrijk. Na de val van Napoléon konden de weggevluchte Van Oranjes verder werken aan het koninklijke bouwwerk van Lodewijk de Goede. Koopman-koning Willem I kon toen gaan regeren. Iedereen was toen al lang en breed vergeten dat de Van Oranjes hun rechten op het besturen van Nederland hadden verkocht. Ach ja, het geheugen van de mensheid werkt soms als een zeef!